Wil je zelf de schaatsen slijpen, dan zijn daarvoor de volgende zaken nodig:

• Een slijpsteen met een grove en een fijne helft. (A)
• Een afbraamsteentje. (B)
• Een zachte doek. (C)

Monteer vóór het plaatsen van de schaatsen, de beide hoogterichters (E). Schuif de aanslagplaat (G) (indien aanwezig) in de hoogste stand en zet deze vast met de beide schroeven (H). Draai de 4 grote zwarte moeren (F) zover los dat tussen de twee zijkanten en het blad een ruimte van ongeveer een halve centimeter ontstaat.

Zorg er voor de slijptafel op een vlakke ondergrond staat en niet “wiebelt”. Plaats nu één schaats vanaf de onderkant in deze ruimte zodat de ijzers tegen de beide hoogterichters aankomen. Let daarbij goed op de plaats van de linkerschaats en de rechterschaats! Draai daarna de twee grote zwarte moeren stevig vast. Plaats op dezelfde manier de andere schaats. Controleer vervolgens of beide schaatsen de onderkanten van beide hoogterichters (E) raken. (Afb.3-B) De beide voorkanten van de schaatsen moeten tegen de aanslagplaat (G) komen. (Zie afb3-A)

Controleer daarna nogmaals of de 4 grote zwarte moeren echt goed vastzitten.Zie voor de juiste positie van de schaatsen afbeelding 2 en afbeelding 3.

Mocht er geen aanslagplaat (G afb.1) aanwezig zijn, zorg er dan voor dat de beide achterkanten van de schaatsen precies gelijk lopen met de achterkant van de slijptafel.

Laat nu de aanslagplaat (Afb1.-G) zakken door de beide moeren (Afb1.-H) los te draaien. Verwijder vervolgens de beide hoogterichters. (Afb1.-E)

De situatie is nu zoals in afbeelding 2 en de schaatsen zijn klaar om geslepen te worden.

Zorg er voor dat de slijpsteen goed schoon is. Indien er oud slijpsel aanwezig is kan dit met lauw water uitgespoeld worden. (een beetje ruitenwisservloeistof toevoegen werkt uitstekend!) Voor een beter polijsteffect van de “fijne kant” van de slijpsteen kunnen op die kant, alleen als de steen droog is, een paar druppeltjes geweerolie gedaan worden (BESLIST GEEN ANDERE OLIE GEBRUIKEN!!). Gebruik eerst de grove kant van de slijpsteen en slijp de beide messen in een diagonale beweging. Wissel dit regelmatig af: diagonaal links / diagonaal rechts. Draai het slijpblok halverwege even om. Ben je klaar met de grove kant van de slijpsteen, doe dan dezelfde procedure met de fijne kant. Voel af en toe met je nagel of en aan beide kanten van de schaatsijzers over de volle lengte een braam ontstaan is. Als dat het geval is ga je over van een diagonale beweging in een rechte heen en weer beweging (met de fijne kant!). Gebruik daarbij de hele breedte van de slijpsteen om hem niet “uit te hollen”. Ook nu halverwege de slijptafel even omdraaien.

Slijp het ijzer over de hele lengte en niet teveel alleen in het midden. Dit zou de “ronding” uit de schaats kunnen halen! Is er op de beide ijzers een slijpafdruk over de volle lengte zichtbaar, kan met deze steen gestopt worden. Haal het slijpsel even weg met het doekje en leg het afbraamsteentje op de slijptafel en druk het tegen de zijkanten van de messen aan. Beweeg nu van voor naar achter langs de schaats en slijp op die manier de braam die is ontstaan door het slijpen weg.

Deze handeling langs alle vier kanten van de beide schaatsmessen herhalen. Het afbramen lukt niet in een keer. Ga na de eerste keer afbramen van beide schaatsen met de fijne kant van de slijpsteen 10 keer “van voor naar achter” over de schaatsen. Dus NIET heen en weer maar de steen voorop plaatsen, naar achteren over de ijzers halen, dan de steen van de ijzers afhalen en vooraan weer beginnen. Deze gehele afbraam handeling net zo lang herhalen totdat er aan beide kanten van de messen geen braam meer voelbaar is. Controleer dit met je vingernagels. Er zullen zich “krulletjes” vormen als je de nagel over de scherpe kant van de schaats haalt. Controleer beide kanten en over de volle lengte van de schaats!

Haal tussen het afbramen door er ook regelmatig even het doekje langs.Eventueel zijn ze nu ook nog met een polijststeen gladder te maken.

Zijn de schaatsen klaar dan kunnen ze voorzichtig uit de slijptafel verwijderd worden. Zorg er voor dat je daarbij niet de zijkanten van de messen beschadigt. Voorzichtigheid is dus hierbij geboden!!

De schaatsen zijn nu klaar voor gebruik. Herhaal het slijpproces regelmatig als u ook regelmatig schaatst. Laat uw schaatsen 2 keer per seizoen controleren op de juiste ronding door uw dealer. Deze heeft hiervoor de juiste gereedschappen en dat kunt u niet zelf.

Onderhoud

Maak na het schaatsen de ijzers ALTIJD goed droog met een hand- of theedoek en laat NOOIT de beschermers er om. Deze zijn uitsluitend om op te lopen. Haal ze er dus zo snel mogelijk weer af, dus al in de schaatshal en niet pas thuis!! Wikkel ze in een (oude) handdoek. Het achtergebleven vocht zal hierin trekken. Droge schaatsen hoeven NIET IN HET VET!

De slijpsteen zal, als je vet gebruikt, hiermee verzadigd raken en is daarna niet meer bruikbaar. Gewoon droog opbergen op een droge plaats is het allerbeste.

Zorg voor een paar extra veters als je gaat schaatsen. Voor de mensen met klapschaatsen is het handig om een paar extra veren en passende (imbus)sleutels in de tas te hebben.

Goed materiaal en het juiste gebruik daarvan zal het plezier in deze prachtige sport aanzienlijk vergroten. Bovenstaande uitleg kan hier zeker toe bijdragen.

Veel schaatsplezier!!

Hans Engelbertink ©

Trainer seniorengroep Wierdense IJsclub. W.IJ.C.